In bedrijven met grotere opslagruimtes staan vaak talrijke stellingsystemen die dagelijks zware belastingen moeten weerstaan. Elke botsing met een vorkheftruck, elke overbelasting of zelfs de kleinste materiaalscheur brengt het risico op beschadiging met zich mee. Om ongevallen te voorkomen en de continuïteit van de bedrijfsvoering te waarborgen, is een regelmatige stellingkeuring belangrijk en verplicht. Zo worden zwakke plekken vroegtijdig ontdekt en verholpen, nog voordat kostbare uitval of gevaren voor medewerkers ontstaan. Naast het naleven van wettelijke voorschriften draagt dit bij aan het langdurig waardebehoud van de stellingsystemen en ondersteunt het een efficiënte magazijnlogistiek.
Wettelijke vereisten voor de stellingkeuring
Stellingkeuringen zijn een kwestie van bedrijfsveiligheid en wettelijk voorgeschreven. De regelmatige controle zorgt ervoor dat alle magazijninrichtingen voldoen aan de actuele veiligheidsnormen en dat medewerkers tegen ongevallen worden beschermd. Diverse voorschriften bepalen hoe deze keuringen verlopen en hoe vaak ze moeten worden uitgevoerd.
DIN EN 15635 en DGUV-regel 108-007: juridische basis
DIN EN 15635 vormt de basis voor de vakkundige keuring en inspectie van stellingsystemen. De norm beschrijft de eisen voor veilig gebruik en onderhoud van stellingen, evenals de verplichting tot periodieke inspecties. Deze norm wordt aangevuld door DGUV-regel 108-007, die specifiek ingaat op de veilige exploitatie van magazijninrichtingen. Beide regelwerken schrijven voor dat een stellingkeuring regelmatig door een deskundig persoon moet worden uitgevoerd. Daarnaast zijn er visuele controles op kortere intervallen voorzien, waarvan de frequentie is gebaseerd op de risico-inventarisatie en -evaluatie.
Betriebssicherheitsverordnung (BetrSichV): plichten voor werkgevers
De Betriebssicherheitsverordnung (BetrSichV) verplicht bedrijven om arbeidsmiddelen veilig te gebruiken en regelmatig te keuren. Dit geldt ook voor stellingsystemen. Werkgevers moeten ervoor zorgen dat stellingen aan de voorschriften voldoen en dat potentiële gevaren tijdig worden herkend. Dit omvat het aanstellen van gekwalificeerde keuringsdeskundigen en het documenteren van alle uitgevoerde keuringen. Bij vastgestelde gebreken moeten onmiddellijk maatregelen worden genomen om gevaren voor medewerkers te voorkomen.
DGUV-informatie 208-043: aanwijzingen voor veilig opslaan
DGUV-informatie 208-043 stelt specifieke eisen aan het veilige gebruik en onderhoud van stellingsystemen. Dit beroepsgenossenschaftelijke voorschrift bevat praktijkgerichte richtlijnen om risico’s in het magazijn te minimaliseren en beschrijft maatregelen ter voorkoming van ongevallen. Daaronder vallen voorschriften voor correcte lastverdeling, stellingstabiliteit en periodieke inspecties door geschoolde vakkrachten. Vooral in magazijnen waar interne transportmiddelen zoals vorkheftrucks worden ingezet, zijn deze regels essentieel om de veiligheid in het dagelijks bedrijf te waarborgen.
§ 5 Arbeidsschutzgesetz (ArbSchG): risico-inventarisatie
De Arbeidsschutzgesetz verplicht werkgevers om potentiële gevaren op de werkplek regelmatig te beoordelen en passende maatregelen te nemen om risico’s te verminderen. § 5 ArbSchG vereist een systematische identificatie van mogelijke risico’s, waartoe ook de veiligheid van stellinginstallaties behoort. Op basis van deze risico-inventarisatie worden controle-intervallen vastgesteld en beschermingsmaatregelen gedefinieerd. Wanneer risico’s worden vastgesteld, moeten preventieve maatregelen onmiddellijk worden geïmplementeerd om de gezondheid en veiligheid van medewerkers te waarborgen.
Hoe vaak moeten stellingkeuringen worden uitgevoerd?
Volgens DIN EN 15635 moet er ten minste eenmaal per jaar een deskundige stellingkeuring plaatsvinden. Naast deze hoofdkeuring zijn extra visuele controles voorzien door geschoolde medewerkers of veiligheidsfunctionarissen. De frequentie van deze controles is afhankelijk van de betreffende risico-inventarisatie. In bijzonder gevoelige gebieden of bij zwaar belaste stellingsystemen kunnen wekelijkse of maandelijkse controles noodzakelijk zijn. Het doel is om beschadigingen vroegtijdig te herkennen en de veiligheid van de magazijnoperatie blijvend te garanderen.
Waarom is de stellingkeuring belangrijk?
Bedrijven moeten hun stellingen niet alleen laten keuren om aan de wettelijke vereisten te voldoen. De keuring biedt tal van voordelen en vormt een essentieel onderdeel van de veiligheid in het magazijn, het waardebehoud van de stellingsystemen en een stabiele, efficiënte logistiek.
- Medewerkers beschermen:
Beschadigde of overbelaste stellingen zijn een veelvoorkomende oorzaak van ernstige arbeidsongevallen. Regelmatige controles zorgen ervoor dat potentiële gevaren tijdig worden herkend en verholpen, nog vóórdat letsel optreedt.
- Materiaalschade en productiestilstand voorkomen:
Valt een stellingsysteem uit door beschadigingen, dan kunnen productieprocessen worden onderbroken. Dit leidt tot leververtragingen en extra kosten. De stellingkeuring helpt dergelijke uitval met preventieve maatregelen te vermijden.
- Wetgeving naleven:
Bedrijven zijn wettelijk verplicht hun stellingen regelmatig te laten keuren. Bij het niet naleven van deze voorschriften dreigen forse sancties of boetes. Een gedocumenteerde en correct uitgevoerde stellingkeuring beschermt tegen juridische consequenties.
- Levensduur van de stellingen vergroten:
Het vroegtijdig herkennen van kleine schade voorkomt dat deze uitgroeien tot grotere, kostbare problemen. Regelmatige inspecties verlengen de levensduur van stellingsystemen en besparen op lange termijn reparatie- of vervangingskosten.
Wat wordt er gecontroleerd bij een stellingkeuring?
Bij een stellingkeuring beoordelen inspecteurs de structurele integriteit, de stabiliteit, de staat van het materiaal en de correcte montage. Ze onderzoeken het stellingsysteem op constructieschade, overbelasting en botsingsschade. Botsingen door vorkheftrucks of onoordeelkundig gebruik kunnen de draagcapaciteit verminderen en vormen een potentieel gevaar voor de magazijnoperatie.
Stabiliteit is een ander centraal aandachtspunt. Al kleine afwijkingen van de loodlijn kunnen de stabiliteit van het gehele systeem in gevaar brengen. Verantwoordelijken controleren of de stellinginstallatie stevig verankerd en correct uitgelijnd is. Daarbij letten zij vooral op een gelijkmatige verdeling van de lasten, om te garanderen dat de stelling niet kantelt of bezwijkt.
Ook het materiaal zelf wordt streng gecontroleerd. Bijzondere aandacht gaat uit naar schade zoals scheuren in lasnaden, tekenen van corrosie of ontbrekende componenten. Vooral bij oudere of zwaar belaste stellingsystemen is deze controle cruciaal om tijdig onderhoudsmaatregelen te kunnen inzetten.
Een ander zwaartepunt van de stellingkeuring is de controle van de montage. Er wordt nagegaan of het stellingsysteem conform de voorschriften van de fabrikant correct is opgebouwd. Foutieve of onvolledige montage kan leiden tot ongelijkmatige belasting, wat de veiligheid van het gehele systeem in gevaar brengt. Alleen wanneer alle onderdelen correct zijn geïnstalleerd, blijft de stabiliteit op lange termijn gewaarborgd.
Verloop van een professionele stellingkeuring
Een professionele stellingkeuring volgt een gestructureerd en gestandaardiseerd proces dat erop gericht is mogelijke veiligheidsgebreken betrouwbaar te identificeren en passende maatregelen te nemen om de gevarenbronnen te elimineren.
Eerst vindt de on-site analyse en visuele inspectie plaats, waarbij specialisten de stellingen nauwgezet onder de loep nemen. Zij controleren de volledige structuur van de stellinginstallatie om zichtbare schade, zoals constructiefouten, scheuren, overbelasting of botsingssporen, te identificeren. Ook kleinere afwijkingen die op lange termijn de stabiliteit kunnen beïnvloeden, worden zorgvuldig gedocumenteerd. De visuele inspectie richt zich daarnaast op potentiële gevarenbronnen, zoals losse onderdelen of onjuist gepositioneerde lasten.
Aansluitend volgt de documentatie van de resultaten. Deze waarborgt richting stellinginspecteurs en ook richting het bedrijf dat eventuele gebreken zijn vastgelegd en vervolgens kunnen worden verholpen. Alle geïdentificeerde gebreken worden opgenomen in een keuringsrapport met gegevens over de aard en de omvang van de schade. Een fotodocumentatie ondersteunt deze schriftelijke vastleggingen en levert duidelijke visuele bewijzen van geconstateerde gebreken. Na de documentatie worden keuringsstickers op de geïnspecteerde stellingen aangebracht die bevestigen dat de inspectie is uitgevoerd en dat de installatie in de beoogde toestand veilig te gebruiken is.
Tot slot worden in het kader van de maatregelen na de keuring concrete stappen gezet om schade te herstellen. Daarbij wordt de urgentie van de gebreken ingedeeld via kleurcodering: groen duidt op geringe schade zonder directe actie, oranje op problemen die op korte termijn verholpen moeten worden, en rood vereist onmiddellijke maatregelen om de bedrijfsveiligheid niet in gevaar te brengen. Op basis van deze beoordeling laten de verantwoordelijken zo nodig reparaties uitvoeren of beschadigde onderdelen vervangen.
Wanneer ernstige gebreken zijn vastgesteld en vervolgens verholpen, moet de stabiliteit van de stelling opnieuw worden gecontroleerd en gedocumenteerd. Dit bewijs dient de interne veiligheid en beschermt bij externe audits of ongevalsonderzoeken tegen juridische consequenties.
Welke stellingsystemen moeten worden gekeurd?
Ongeacht hun constructie of toepassingsgebied vallen alle stellingsystemen in een bedrijf onder de keuringsplicht. Vooral in magazijnen met verschillende stellingtypen is het belangrijk dat elk systeem specifiek en vakkundig wordt geïnspecteerd. De volgende lijst toont de stellingsystemen die doorgaans moeten worden gekeurd:
- Palletstellingen
- Legbordstellingen
- Kragarmstellingen
- Tussenvloeren (mezzanines)
- Speciale stellingen voor gevaarlijke stoffen
Omdat elk van deze stellingtypen aan verschillende belastingen en risico’s wordt blootgesteld, dragen regelmatige keuringen bij aan het blijvend waarborgen van veiligheid en functionaliteit.
Kwalificatie van stellinginspecteurs
Een professionele stellingkeuring vereist uitgebreide vakkennis en specifieke kwalificaties. Alleen bevoegde personen die aan bepaalde eisen voldoen en passende scholing hebben gevolgd, mogen deze keuringen uitvoeren. Het doel is om potentiële gevarenbronnen tijdig te herkennen en correct te beoordelen.
Eisen en noodzakelijke scholingen
DIN EN 15635 vereist dat stellingkeuringen worden uitgevoerd door deskundige, zogenoemde bevoegde personen. Zij moeten kennis hebben van de constructie en belastingsgrenzen van stellingsystemen en in staat zijn schade te herkennen en te beoordelen. Een gekwalificeerde opleiding of training verstrekt de benodigde inhoud, waaronder de analyse van constructiefouten, fouten in de lastverdeling en de juiste beoordeling van de stabiliteit. Veel aanbieders verzorgen speciale cursussen waarin zowel theoretische kennis als praktische oefeningen aan bod komen.
Interne of externe keuring: voor- en nadelen van beide varianten
Bedrijven kunnen ervoor kiezen interne specialisten op te leiden of externe stellinginspecteurs in te schakelen. Beide varianten hebben specifieke voor- en nadelen:
- Interne keuring:
- Voordelen: Korte reactietijden bij acute problemen en diepere kennis van de eigen magazijnstructuur.
- Nadelen: Opleidingen en bijscholingen brengen extra kosten met zich mee, en de verantwoordelijkheid ligt volledig bij het bedrijf.
- Externe keuring:
- Voordelen: Onafhankelijke beoordeling, actuele kennis van normen en voorschriften en minder organisatorische belasting voor het bedrijf.
- Nadelen: Er ontstaan terugkerende kosten en kortetermijnkeuringen zijn mogelijk niet altijd direct beschikbaar.
De keuze tussen interne en externe keuring hangt af van de magazijngrootte, de veiligheidsbehoefte en de interne middelen.
Stellingkeuring rechtstreeks door de fabrikant
Een stellingkeuring door de fabrikant biedt talrijke voordelen die bijdragen aan het optimale onderhoud en de veiligheid van uw stellingsystemen. Als ontwikkelaars van de stellingen kennen fabrikanten de algemene veiligheidsvoorschriften en zijn zij op de hoogte van specifieke zwakke plekken of potentiële probleemzones van hun eigen constructies. Daardoor kunnen zij bijzonder doelgericht keuren en preventieve maatregelen aanbevelen die de levensduur van de stellingen verlengen en ongevallen voorkomen.
Een bijkomend voordeel is de uitgebreide vakkennis over materiaaleigenschappen en belastingsgrenzen. Fabrikanten beschikken over interne data en ervaring die helpen om gebreken vroegtijdig te herkennen en kostbare schade te vermijden. Ook is de beschikbaarheid van passende reserveonderdelen meestal direct verzekerd, waardoor problemen snel kunnen worden verholpen zonder lange wachttijden.
Bovendien kunnen fabrikanten in combinatie met de stellingkeuring aanbevelingen doen voor het optimaliseren van de magazijnlogistiek. Zij weten hoe hun systemen efficiënt kunnen worden ingezet en hoe de lastverdeling kan worden geoptimaliseerd om toekomstige beschadigingen te minimaliseren.
Mocht u echter ontevreden zijn over een bestaand stellingsysteem of overwegen naar een nieuw systeem over te stappen, dan kan een fabrikant-onafhankelijke keuring zinvol zijn. Externe specialisten bieden een objectieve beoordeling en wijzen op mogelijke zwakke punten. Zo krijgt u een tweede mening en kunt u goed onderbouwde beslissingen nemen voor toekomstige investeringen.
Kosten van een stellingkeuring en mogelijke besparingen
De exacte kosten van een stellingkeuring variëren en zijn afhankelijk van meerdere factoren.
- Type en grootte van het stellingsysteem: Palletstellingen of kragarmstellingen vergen een verschillend keuringsinspanning. Ook het aantal stellingvakken beïnvloedt de totale prijs.
- Leeftijd en staat van de stellingen: Oudere of zwaar belaste systemen kunnen extra controles of uitgebreidere documentatie vereisen.
- Locatie van het magazijn: Bevindt het magazijn zich in een afgelegen regio, dan kunnen reiskosten de totale prijs verhogen.
- Kwalificatie van de inspecteurs: De kosten hangen af van de inzet van interne of externe specialisten en van de certificeringen van de inspecteurs.
Conclusie
Bedrijven profiteren op lange termijn van preventief onderhoud, dat dure reparaties en gevolgschade vermindert. Of het nu via interne specialisten of externe inspecteurs gebeurt – de juiste keuze van keuringsmethode en de inzet van passende technologieën zijn cruciaal voor een veilige magazijnoperatie. Daarnaast biedt een keuring door de fabrikant een gerichte controle, terwijl onafhankelijke inspecteurs als objectieve partij kunnen fungeren bij systeemwissels of optimalisaties.
